Actueel

Weetje van de Week: de verharding van het Boerenprotest

Het boerenprotest
Begin oktober verscheen het Weetje van de Week met de titel: Boerenprotest. Dit stuk verscheen net na het eerste Boerenprotest waarbij honderden trekkers naar het Malieveld trokken met grote files, veel waardering en aandacht vanuit de politiek als gevolg. Begin oktober werd in dat weetje van de week aangegeven dat het niet helemaal duidelijk was wat het specifieke doel was van de actie, maar dat met de beloftes vanuit de politiek en steunbetuigingen uit het hele land het protest in ieder geval een succes kon worden genoemd. Inmiddels zijn we bijna twee maanden later in de tijd, en met de kennis van nu kunnen we stellen dat het eerste protest slechts het begin was van een reeks van protesten. Waarbij het eerste protest werd bestempeld als succesvol, is het nog maar de vraag of dit het geval is voor de latere protestacties.

Groningen als keerpunt
Na het eerste protest op 1 oktober volgde een reeks van protesten bij verschillende gemeentes waaronder het protest op 14 oktober in Groningen waarbij geprotesteerd werd tegen het beleid van de provincies. Hierbij is de directe uitkomst dat een aantal provincies hun stikstof beleid zal aanpassen en Gelderland zelfs aangaf samen met de boeren die nieuwe regelgeving te schrijven.  Hiermee kan deze protestactie enerzijds een succes worden genoemd. Anderzijds worden er tegelijkertijd bij deze acties door een aantal boeren op tractoren de wet overtreden. Zo wordt er in de Groningse binnenstad de deur van het stadhuis ingeramd met een tractor, hekken omver gereden en een politiepaard door een tractor aangereden. Dit leverde onveilige situaties op en door de verharding keerde ook mensen zich hier tegen de boeren die vonden dat het protest te ver ging, terwijl een meerderheid nog wel sympathie voor de boeren bleef houden.

De Farmers Defence Force
Bij de verharding van de protesten is ook een verandering in taal merkbaar. Voornamelijk vanuit de Farmers Defence Force (FDF), een organisatie opgericht door boeren na een stalbezetting door dierenactivisten. De FDF is een organisatie die in haar woorden en acties verder gaat dan de LTO, en daarmee ook de boventoon voert. Zo noemen zij zichzelf strijders en geeft het logo en de naam van de organisatie het strijdbare karakter van de organisatie weer. Waar de LTO banden heeft met het politieke midden zoals het CDA en de ChristenUnie, zijn bij de protesten georganiseerd door de FDF alleen politiek leiders van de PVV en de FvD welkom, de politieke flanken. Het is een interessante ontwikkeling dat de boerenprotesten worden georganiseerd vanuit een nieuwe beweging en de meer traditionele belangenbehartiger van de landbouw hierbij niet aan het stuur staat.

Op 16 oktober vond de tweede protestactie in Den Haag van de boeren plaats waarbij in grote getale naar de Bilt, maar ook naar het Malieveld werd getrokken. Hierbij waren geen grote incidenten, wel was er veel verkeershinder. Politici reageerden op deze acties, net als bij de voorgaande protesten, met begrip voor de acties en de kanttekening dat men zich wel aan de wet moest houden.

De voorman van FDF Mark van den Oever vergeleek op 13 december de situatie van de boeren met de holocaust en nam later geen afstand van die vergelijking. Dit leidde tot veel ophef en ook binnen de politiek namen de verschillende politieke partijen afstand van deze vergelijking. Aan de hand van die vergelijking werd er ook een motie aangenomen waar alle partijen met uitzondering van de PVV en FvD voor stemden om partijen die de Jodenvervolging en de Holocaust relativeren of bagatelliseren niet aan de onderhandelingstafels uit te nodigen. Hiermee lijkt vanuit politiek Den Haag een duidelijke grens aangegeven te zijn tegenover de FDF van de omgangsnormen binnen het overleg. Vanuit de FDF werd gereageerd met een bericht waarin zij aangaven dat met deze aangenomen motie de vergelijking gemaakt door Mark van den Oever bewaarheid wordt.

Distributiecentra
De FDF kondigde aan dat zij de distributiecentra voor de kerst te blokkeren met een verwijzing naar de hongerwinter. In een kort geding werd op 17 december besloten op dat de aangekondigde acties bij de distributiecentra niet mochten leiden tot de blokkering van distributiecentra. Hierna heeft de FDF besloten om de acties anders in te richten en gehoor te geven aan de uitspraak. Uiteindelijk verliepen de demonstraties rustig met verspreidde blokkades, files op de wegen en protestacties in Hilversum bij het Mediapark waar een gesprek met de media werd geëist omdat de boeren aangaven zich verkeerd te voelen weggezet door de media. Met deze reeks aan protesten zijn de boeren er in geslaagd om hun belang de afgelopen maanden hoog op de agenda te houden. Door de vergaande uitspraken en acties die hier en daar uit de bocht vlogen dreigt echter het gevaar dat de waardering voor de boeren verder afbrokkelt. Dat het eerste protest succesvol was blijft overeind, maar of deze aanhoudende reeks van acties dat succes kan behouden blijft de vraag en zal het komende jaar moeten uitwijzen.

Haagse kennis
Met het kerstreces zal er deze weken in de Tweede Kamer niet gedebatteerd worden. Maar dat het stikstofprobleem nog niet is opgelost, en daarmee ook het beleid ten aanzien van de agrarische sector moge duidelijk zijn. Via Haagse Kennis bent u op de hoogte van alle Kamerstukken en kunnen tegenwoordig ook de debatten live gevolgd worden zodat u niks hoeft te missen!