Weetje van de Week: Vrouwen in topposities

Weetje van de Week: Vrouwen in topposities

Afgelopen weekend publiceerde prof. Dr. Mijntje Lückerath, hoogleraar corporate governance aan Tilburg University, de Nederlandse Female Board Index. De jaarlijkse index geeft een overzicht van vrouwelijke bestuurders en commissarissen bij negentig Nederlandse beursgenoteerde bedrijven. De index van dit jaar laat zien dat het opnieuw niet wil vlotten met het aantal topvrouwen in Nederland, blijkens een aantal opvallende resultaten: zo zijn de percentages vrouwelijke bestuurders en commissarissen ten opzichte van 2017 beiden exact gelijk gebleven (respectievelijk zes en vijfentwintig procent).

Streefpercentage
Van de negentig beursgenoteerde bedrijven voldoen maar vijf bedrijven aan het streefpercentage van dertig procent vrouwen in RvB én RvC, één bedrijf minder dan in 2017. Bovendien is slechts 11% van alle nieuw benoemde bestuurders in het afgelopen jaar vrouw (5 van de in totaal 44 nieuwe bestuurders). Onderzoeker Lückerath stelt dat het gebrek aan vooruitgang in Nederland ‘schokkend’ is, zeker voor een land dat graag open en divers wil zijn. Ook D66-minister van Engelshoven (emancipatie) noemt de nieuwe cijfers ‘beschamend en diep teleurstellend’.

Verklaringen
Bedrijven die het streefpercentage van dertig procent niet halen, geven hiervoor in hun jaarverslagen uiteenlopende verklaringen. Zo wijten veel financiële, technische en industriële bedrijven hun tekort aan topvrouwen aan hun sector, waarin vrouwelijk talent schaars zou zijn. Het meest gebruikte argument is echter dat diversiteit geen leidend selectiecriterium is, en dat andere competenties voorgaan: de beste kandidaat wordt gekozen. Dit is toch meestal een man, blijkens de cijfers. Hoewel een buitenstaander niet kan beoordelen wie tijdens de selectie de beste kandidaat was, vindt Lückerath dat bedrijven niet langer zonder eerlijke uitleg met dit argument kunnen wegkomen.

Quotum
Ondertussen overweegt de Nederlandse overheid al jaren een quotum, maar quota stuiten vaak op maatschappelijke tegenstand: topvrouwen willen benoemd worden omdat ze de beste kandidaat zijn, niet omdat een quotum dit voorschrijft. Ook VNO-NCW voorzitter Hans de Boer stelt dat het een zwaktebod zou zijn als het uiteindelijk tot een quotum moet komen, en zegt extra acties in gang te zetten, waaronder een rondgang langs beursgenoteerde bedrijven. Toch laat Minister van Engelshoven weten dat ze ‘stevige maatregelen’ niet zal schuwen als bedrijven geen vooruitgang boeken. Zolang de overheid echter geen quotum invoert, ligt de macht bij aandeelhouders: zij kunnen aan de bel trekken als gestelde diversiteitsdoelen niet worden gehaald. Lückerath ziet dit in Nederland echter maar weinig gebeuren.