Weetje van de week: De Filibuster

Weetje van de week: De Filibuster

21 november 2017

Vanavond en morgenavond gaan de PVV en 50PLUS proberen de afschaffing van de Wet Hillen te vertragen door tijdens het debat over de wet bij elkaar 35 uur aan spreektijd te vullen. Deze uit Amerika overgewaaide tactiek heet de filibuster.

Een filibuster is een parlementaire vertragingstactiek waarbij een politicus een wetsvoorstel weet te vertragen of te blokkeren door extreem lang te spreken. Mochten de vertragers van de PVV en 50PLUS er in slagen samen 35 uur te spreken, dan wordt het hele vergaderschema van de Kamer deze week in de war wordt geschopt en is het nog maar de vraag of de afschaffing op tijd wordt goedgekeurd. Een jaar uitstel ligt dan in het verschiet.

De filibuster werd bij het grote publiek bekend door de film Mister Smith goes to Washington. De film vertelt het verhaal over een idealistische jonge senator die vecht voor de goede zaak en via een filibuster de harten van de mensen verovert.

 In de realiteit wordt de filibuster gebruikt in de Amerikaanse Senaat om belangrijke wetgeving van de meerderheid tegen te houden. De filibuster wordt zo vaak gebruikt dat de normale meerderheid, 50+1, niet genoeg is om belangrijke wetgeving door te voeren. Vaak kan de Senaat alleen wat doen met een tweederde meerderheid en dit zorgt voor veel stagnatie en frustratie in de Amerikaanse politiek.

Hoewel we het in Nederland bijna nooit zien, is de filibuster niet een compleet nieuw fenomeen. In 2012 probeerden de PVV en de SP via een filibuster de verhoging van het eigen risico tegen te houden. In 2013 probeerde Fleur Agema (PVV) de behandeling van de Jeugdwet te vertragen door 10 uur te spreken. Beide pogingen strandden en de wetten werden alsnog ingevoerd.

Het Nederlandse parlementaire stelsel is beschermd tegen dit soort vertragingstactieken. Hoewel Kamerleden bij wetsbehandelingen zelf mogen aangeven hoeveel tijd zij willen spreken, kan een meerderheid van de Tweede Kamer volgens Artikel 64 van het Reglement van Orde een maximum spreektijd vaststellen

Vanavond gaan 50PLUS en de PVV dus proberen de wet Hillen via filibuster te vertragen door uren achter elkaar te spreken. Op naar een lange Haagse nacht..